Jak naprawić nieszczelne okna?

Wieje od okna, a przy ramie zbiera się para? Pokazujemy, jak znaleźć nieszczelność, jak samodzielnie przestawić docisk okna na tryb zimowy, kiedy wymienić uszczelki i kiedy problemem jest montaż.

Nieszczelne okno łatwo poznać: przy wietrze czuć chłodny powiew, firanka się porusza, okno gwiżdże, a zimą przy ramie zbiera się para wodna albo szron. To nie tylko dyskomfort, ale też wyższe rachunki za ogrzewanie. Dobra wiadomość jest taka, że wiele nieszczelności da się usunąć samodzielnie w kilkanaście minut, bez wymiany okna.

Jak sprawdzić, gdzie okno jest nieszczelne?

Zanim zaczniesz cokolwiek kręcić, ustal, skąd ucieka ciepło. Wystarczy kilka prostych testów:

• Test kartki papieru. Zamknij okno na kartce wsuniętej między skrzydło a ramę i spróbuj ją wyciągnąć. Jeśli wychodzi bez oporu, docisk w tym miejscu jest za słaby. Powtórz test w kilku punktach na obwodzie skrzydła.
• Test płomienia albo dymu. W wietrzny dzień przesuń wzdłuż uszczelek zapaloną świeczkę lub kadzidełko. Drgający płomień albo uciekający dym pokazują przeciąg.
• Oględziny uszczelek. Sprawdź, czy uszczelki są elastyczne, czy nie są popękane, spłaszczone albo wysunięte z rowka.
• Sprawdzenie ościeży. Przyłóż dłoń do styku ramy z murem i do parapetu. Jeśli zimno idzie stamtąd, a nie spomiędzy skrzydła i ramy, problemem jest montaż, a nie samo okno.

Najdokładniejsza jest kamera termowizyjna, ale tę usługę zleca się zwykle przy większych problemach albo przy odbiorze nowego domu.

Jak wyregulować docisk okna?

Większość nowoczesnych okien z PCV, drewna i aluminium ma okucia obwiedniowe z regulowanymi czopami (mimośrodami). To niewielkie owalne lub okrągłe elementy na bocznych krawędziach skrzydła, które przy zamykaniu zachodzą za zaczepy w ramie. Obracając je, zmienia się siłę, z jaką skrzydło jest dociskane do uszczelek.

1. Otwórz okno i znajdź czopy na krawędzi skrzydła, zwykle od strony klamki, a w większych oknach także u góry, u dołu i od strony zawiasów.
2. Sprawdź oznaczenia. Wiele czopów ma kreskę lub kropkę. Ustawienie w stronę uszczelki oznacza mocniejszy docisk, czyli tryb zimowy.
3. Obróć czopy kluczem imbusowym (najczęściej 4 mm), płaskim kluczem albo kombinerkami, zależnie od typu okuć. Wszystkie czopy w jednym skrzydle ustaw jednakowo.
4. Zamknij okno i powtórz test kartki. Klamka powinna obracać się z wyraźnym, ale niedużym oporem.

Latem docisk można zmniejszyć, żeby uszczelki odpoczęły i wolniej się zużywały. Ciągłe trzymanie okna na maksymalnym docisku skraca ich żywotność.

Co zrobić, gdy skrzydło opadło i ociera o ramę?

Jeśli okno trudno się zamyka, a skrzydło haczy o ramę przy dolnej krawędzi, przyczyną zwykle jest opadnięcie skrzydła. Zdarza się to szczególnie w dużych i ciężkich oknach. Regulacja odbywa się na zawiasach, w których śrubami imbusowymi przesuwa się skrzydło w górę, w dół i na boki. To nieco trudniejsza czynność niż zmiana docisku, ale wiele osób robi ją samodzielnie według instrukcji producenta okuć. Jeśli po regulacji okno nadal się zacina, lepiej wezwać serwis.

Kiedy wymienić uszczelki?

Uszczelki z gumy EPDM lub elastomerów termoplastycznych służą kilkanaście lat, ale z czasem twardnieją, pękają i tracą sprężystość. Wtedy żadna regulacja nie pomoże. Wymiana jest prosta: starą uszczelkę wyciąga się z rowka, a nową o tym samym profilu wciska na całym obwodzie, bez naciągania. Profil uszczelki najlepiej dobrać na podstawie próbki albo symbolu systemu okiennego. Uszczelki warto co roku przetrzeć i zabezpieczyć preparatem silikonowym, wtedy dłużej zachowują elastyczność.

Kiedy winny jest montaż, a nie okno?

Jeśli skrzydło szczelnie przylega do ramy, a wieje przy murze, parapecie albo nad oknem, przyczyną jest szczelina montażowa. Najczęściej okno osadzono tylko na piance poliuretanowej, bez taśm, a pianka z czasem zawilgotniała, skurczyła się albo została wykruszona przy tynkowaniu. Naprawa polega na zdjęciu obróbek, oczyszczeniu szczeliny, uzupełnieniu pianki i wykonaniu ciepłego montażu z taśmą paroszczelną od środka i paroprzepuszczalną od zewnątrz. To praca dla fachowca, zwykle połączona z naprawą tynków przy ościeżach.

Jakie domowe sposoby na nieszczelne okna działają?

Przy starych oknach drewnianych bez regulacji można sięgnąć po rozwiązania tymczasowe:

• samoprzylepne uszczelki z pianki lub gumy naklejane na ramę,
• masy uszczelniające do szczelin przy ramie, usuwane wiosną,
• ciężkie zasłony, które ograniczają odczuwalny chłód przy oknie.

To jednak półśrodki. Jeśli okno jest wypaczone, a drewno spróchniałe, lepiej zaplanować wymianę na okna energooszczędne, o których piszemy w osobnym poradniku o oknach energooszczędnych. Regularne przeglądy, które zapobiegają rozszczelnieniu, opisujemy w poradniku o serwisie okien.