Jak przygotować pompę ciepła do sezonu grzewczego?

Przed sezonem grzewczym warto sprawdzić jednostkę zewnętrzną, filtry, ciśnienie w instalacji i ustawienia krzywej grzewczej. Podpowiadamy, co zrobić samodzielnie, a co zostawić serwisowi, żeby pompa ciepła pracowała tanio i bez awarii.

Pompa ciepła to urządzenie, które przez większą część roku pracuje bez udziału właściciela. Mimo to przed zimą warto poświęcić mu trochę uwagi. Kilka prostych czynności może obniżyć rachunki za prąd, a coroczny przegląd serwisowy zmniejsza ryzyko awarii w najzimniejszych dniach, kiedy na wizytę fachowca czeka się najdłużej.

Dlaczego przegląd pompy ciepła jest ważny?

Pompa ciepła zużywa najwięcej energii właśnie zimą, a każdy problem, na przykład zabrudzony filtr czy źle ustawiona krzywa grzewcza, przekłada się na wyższe zużycie prądu. Wiele usterek rozwija się powoli i bez widocznych objawów, a ujawnia się dopiero przy dużym mrozie. Do tego większość producentów uzależnia gwarancję od regularnych przeglądów wykonywanych przez autoryzowany serwis. W przypadku urządzeń zawierających odpowiednio dużą ilość czynnika chłodniczego przepisy o fluorowanych gazach cieplarnianych wymagają też okresowej kontroli szczelności.

Co sprawdzić przy jednostce zewnętrznej?

Jednostka zewnętrzna powietrznej pompy ciepła pobiera ciepło z powietrza, więc musi mieć do niego swobodny dostęp. Przed sezonem:

• usuń liście, gałęzie i pajęczyny z wymiennika i wokół urządzenia,
• sprawdź, czy wymiennik nie jest zabrudzony kurzem i pyłkami, a lamele nie są pogięte,
• upewnij się, że odpływ skroplin działa, bo podczas odszraniania z jednostki spływa dużo wody, która zimą zamarza,
• zadbaj o odstęp od ściany, krzewów i ogrodzenia, zgodny z instrukcją producenta,
• sprawdź, czy jednostka stoi stabilnie na konsoli lub podstawie, wyżej niż poziom zalegającego śniegu.

Jednostki nie wolno szczelnie przykrywać na zimę ani zabudowywać, bo przestanie działać. Zimą wystarczy pilnować, żeby nie zasypał jej śnieg.

Co sprawdzić w instalacji grzewczej w domu?

Wewnątrz domu najważniejsze są czystość wody grzewczej i ciśnienie w instalacji:

1. Wyczyść filtr siatkowy lub separator zanieczyszczeń (często magnetyczny), który chroni pompę przed osadami. Zatkany filtr ogranicza przepływ i obniża wydajność.
2. Sprawdź ciśnienie w instalacji na manometrze. Właściwą wartość podaje instalator, w domach jednorodzinnych zwykle około 1,5 bara. Spadek ciśnienia może oznaczać nieszczelność.
3. Odpowietrz grzejniki lub pętle ogrzewania podłogowego, jeśli słychać szum i bulgotanie albo część pomieszczeń jest chłodniejsza.
4. Sprawdź, czy zawory na rozdzielaczach są otwarte i czy termostaty pokojowe mają działające baterie.

Jak ustawić krzywą grzewczą?

Krzywa grzewcza to zależność między temperaturą na zewnątrz a temperaturą wody płynącej do grzejników lub podłogówki. To ona w największym stopniu decyduje o tym, ile prądu zużyje pompa. Zbyt wysoka krzywa oznacza niepotrzebnie gorącą wodę i wyższe rachunki, zbyt niska chłód w domu przy mrozie.

Dobrą praktyką jest ustawienie krzywej tak, żeby temperatura zasilania była możliwie niska, ale wystarczająca do utrzymania komfortu. Zmienia się ją stopniowo, o niewielkie wartości, i obserwuje temperaturę w domu przez kilka dni. Pompy ciepła najlepiej pracują w trybie ciągłym, z niską temperaturą zasilania, a nie przy częstym włączaniu i wyłączaniu.

Na co jeszcze zwrócić uwagę przed zimą?

Kilka ustawień i nawyków dodatkowo obniża koszty ogrzewania:

• Taryfa energii. Jeśli masz taryfę dwustrefową, warto zaprogramować podgrzewanie ciepłej wody i dogrzewanie budynku w tańszych godzinach.
• Grzałka elektryczna. Sprawdź, przy jakiej temperaturze zewnętrznej włącza się dodatkowa grzałka. Zbyt wczesne jej załączanie mocno podnosi rachunki.
• Ciepła woda użytkowa. Ustaw rozsądną temperaturę i okresowe przegrzewanie zasobnika, chroniące przed bakteriami Legionella, zgodnie z zaleceniami producenta.
• Tryb urlopowy. Przy dłuższym wyjeździe zamiast wyłączać pompę lepiej obniżyć temperaturę, żeby instalacja nie zamarzła.

Co obejmuje przegląd serwisowy?

Serwisant wykonuje czynności, których nie da się zrobić samodzielnie: sprawdza szczelność układu chłodniczego i parametry pracy sprężarki, mierzy ciśnienia czynnika, kontroluje połączenia elektryczne, czyści wymienniki, aktualizuje oprogramowanie sterownika i odczytuje historię błędów. Przegląd najlepiej zamówić późnym latem lub wczesną jesienią, zanim zacznie się sezon i zanim serwisy zostaną zasypane zgłoszeniami.

Pompa ciepła działa najlepiej w dobrze ocieplonym domu. Jeśli rachunki są wysokie mimo prawidłowych ustawień, warto sprawdzić izolację budynku, o czym piszemy w poradniku o wełnie mineralnej, i stan okien, o których piszemy w poradniku o oknach energooszczędnych.